To video της χρονιάς

Ποιοι θα... πληρώσουν τα ελλείμματα του ασφαλιστικού

Συνταξιούχοι των 1.000 ευρώ και υψηλόμισθοι θα κληθούν να πληρώσουν τα ελλείμματα του ασφαλιστικού, αλλά και το κόστος μετάβασης από το σημερινό, κοστοβόρο για το Δημόσιο, σύστημα σε ένα πιο ανταποδοτικό, με μόνη εγγυημένη την εθνική σύνταξη, εφόσον δεν επιβληθούν και σε αυτήν εισοδηματικά κριτήρια.

Ηδη, όπως προκύπτει από τις προτάσεις που περιλαμβάνονται στο πόρισμα της επιτροπής εμπειρογνωμόνων, χτίζεται η επιχειρηματολογία για νέες περικοπές στις ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις. 

Ο πήχυς έχει τεθεί στα 1.000 ευρώ συνολικό εισόδημα από συντάξεις, με στόχο αρχικά την κάλυψη ελλείμματος της τάξης των 700 εκατ. ευρώ. Στο κάδρο έχει ήδη τεθεί το 30% του συνόλου των συνταξιούχων, χωρίς κανείς να μπορεί να δεσμευτεί με απόλυτη βεβαιότητα ότι το μαχαίρι δεν θα πέσει τελικά και στις χαμηλότερες συντάξεις.
Κλειδί για το εύρος των περικοπών θεωρείται η προσπάθεια επανυπολογισμού του συνόλου των καταβαλλόμενων συντάξεων, στα 2,6 εκατομμύρια συνταξιούχους. Μεγάλοι χαμένοι θεωρούνται οι εργαζόμενοι σε Δημόσιο, ΔΕΚΟ και τράπεζες που συνταξιοδοτήθηκαν με 35ετία και ποσοστό αναπλήρωσης 70%, καθώς εκτιμάται ότι θα υποστούν νέο επαχθέστερο υπολογισμό στη σύνταξή τους, με ποσοστό αναπλήρωσης 50%-55% για το σύνολο της σύνταξης κύριας και επικουρικής. Σύμφωνα με ειδικούς, οι μειώσεις στις συντάξεις θα είναι μεγάλες, ίσως και να ξεπερνούν το 13% με 15%.



Αλλά και οι εργαζόμενοι, κυρίως οι υψηλόμισθοι, θα κληθούν να πληρώσουν μεγαλύτερο τίμημα για το νέο ασφαλιστικό. Ο υπουργός Εργασίας Γιώργος Κατρούγκαλος τάχθηκε ανοιχτά υπέρ της διαφοροποίησης του ποσοστού αναπλήρωσης των συντάξεων, ανάλογα με τον μισθό. Η λογική είναι να εφαρμοστεί ενιαίος τρόπος υπολογισμού για όλους τους ασφαλισμένους, σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα με κλιμακωτά όμως ποσοστά αναπλήρωσης, ανάλογα με το ύψος του μισθού. «Μεγαλύτερο θα είναι το ποσοστό αναπλήρωσης για τους χαμηλόμισθους, μικρότερο για τους υψηλόμισθους» δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Κατρούγκαλος χθες, κατά την επίσημη παραλαβή του πορίσματος της Επιτροπής Σοφών.

Σύμφωνα μάλιστα με πληροφορίες, ανάλογη κλιμάκωση σχεδιάζεται και στο ύψος των εισφορών, οι οποίες θα είναι μεν κοινές για όλους, θα αυξάνονται όμως στους υψηλόμισθους, για παράδειγμα από 2.000 ευρώ και άνω, προκειμένου να χρηματοδοτούνται κατά την πρώτη φάση της μεταρρύθμισης τα ελλείμματα του συστήματος και στη συνέχεια, έως το 2050, το κόστος μετάβασης από το παλαιό στο νέο σύστημα.

Αποκλείοντας το ενδεχόμενο επιβολής νέας, επιπλέον φορολογίας εντός του τρέχοντος έτους, κυβερνητικά στελέχη συζητούν επίσης το ενδεχόμενο μελλοντικής επιβολής ενός νέου, συμπληρωματικού φόρου σε υψηλά εισοδήματα από μισθούς ή και συντάξεις, που θα έχει αναδιανεμητικό χαρακτήρα, όχι όμως με τη μορφή ειδικής εισφοράς, καθώς κάτι τέτοιο μπορεί εύκολα να κριθεί αντισυνταγματικό (π.χ. εισφορά υπέρ ΛΑΦΚΑ).


Κεντρικός μηχανισμός... αναδιανομής θα είναι το ειδικό αποθεματικό (buffer fund), που σύμφωνα με την επιτροπή εμπειρογνωμόνων πρέπει να δημιουργηθεί για να υποστηρίξει το νέο σύστημα, κυρίως κατά τη μεταβατική περίοδο. Οπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στο πόρισμα, το αποθεματικό αυτό θα τροφοδοτείται από τον κρατικό προϋπολογισμό, την περιουσία των ταμείων, καθώς και συμπληρωματικούς πόρους, όπως μια εισφορά στους υψηλά αμειβόμενους, ή ένας τραπεζικός φόρος, ή ένας φόρος στις μεγάλες περιουσίες και γενικά ένας φόρος εκεί που συγκεντρώνεται, παρά την κρίση, ο πλούτος.